Van İl Milli Eğitim Müdürlüğü’nün Erciş ilçesinde faaliyet yürüten ARSÎSA Dil Kültür ve Sanat Araştırmaları Derneği’ne 450 bin TL idari para cezası kesmesi, kentte tartışma yarattı. Kararın ardından Kürt dil kurumları öncülüğünde dernek binası önünde bir basın açıklaması düzenlendi. Açıklamaya çok sayıda sivil toplum temsilcisi ve siyasetçi katıldı.
“Bu karar bir dile yöneliktir”
Açıklamada taşınan “Ziman xeta me ya sor e” (Dil bizim kırmızı çizgimizdir) pankartı, verilen mesajın odağını oluşturdu. Katılımcılar, söz konusu cezanın yalnızca bir kuruma değil, doğrudan Kürt diline yönelik olduğunu vurguladı.
Burada konuşan Eğitim ve Bilim Emekçileri Sendikası (Eğitim Sen) Wan Şubesi yöneticisi Lokman Babat, Kürt dilinin tarihsel ve kültürel önemine dikkat çekerek, yasak ve baskı politikalarının dili ortadan kaldıramadığını ifade etti. Babat, içinde bulunulan sürecin barış ve demokratik toplum hedefiyle bağlantılı olduğunu belirterek, dil üzerindeki baskıların bu sürece zarar verdiğini dile getirdi.
Kürtçe çalışmalar hedefte mi?
Babat, ARSÎSA’nın bölgede Kürt dili üzerine açık ve meşru çalışmalar yürüttüğünü, özellikle çocuklar ve gençlerin anadilleriyle bağ kurmasını amaçladığını söyledi. Ancak kesilen yüksek miktarlı cezanın bu faaliyetleri engellemeye dönük olduğunu ifade etti.
Ceza gerekçesinin kurumun Kürtçe ismiyle bağlantılı olduğuna dikkat çeken Babat, benzer faaliyetler yürüten farklı yapıların cezalandırılmadığını belirterek bunun ayrımcılık olduğunu savundu. Bu durumun Kürt diline yönelik sistematik bir tahammülsüzlüğün göstergesi olduğunu dile getirdi.
“Anadil eğitimi temel haktır”
Açıklamada ayrıca Kürtçe üzerindeki engellerin kaldırılması ve dilin statüsünün tanınması çağrısı yapıldı. Babat, Kürtçenin anayasal güvence altına alınması gerektiğini belirterek, eğitim hakkının okul öncesinden üniversiteye kadar anadilde sağlanmasının temel bir hak olduğunu vurguladı.
Kürt dili ve kültürü üzerine çalışan kurumlar üzerindeki baskıların kaldırılması gerektiğini ifade eden Babat, devletin bu kurumları desteklemesi gerektiğini söyledi. Açıklamada, “Kürt dili suç değildir. Anadil eğitimi suç değildir” mesajı öne çıktı.
Sivil toplum temsilcileri, söz konusu cezanın geri çekilmesi ve benzer uygulamaların son bulması için mücadelelerini sürdüreceklerini belirtti.
