Spor bahislerinin küresel ölçekte hızla yaygınlaşması, spor izleme kültürünü ve taraftar kimliğini köklü biçimde dönüştürüyor. Özellikle dijital platformlar ve yasal düzenlemelerle birlikte erişimi kolaylaşan bahis sistemleri, sporun anlamını yalnızca rekabet ve eğlenceyle sınırlı olmaktan çıkarıyor.
Bu dönüşümün erkek taraftarlar üzerindeki etkileri ise giderek daha görünür hâle geliyor.
CNN World, spor bahislerinin küresel ölçekte yaygınlaşmasının erkek taraftarlar üzerindeki etkilerini mercek altına alan kapsamlı bir dosya yayımladı. Dosyada, sporun bir eğlence ve aidiyet alanı olmaktan çıkarak finansal risk, bağımlılık ve psikolojik kopuş alanına dönüşmesi, bireysel tanıklıklar ve resmi veriler eşliğinde ele alındı.
Haberde yer verilen örneklerden biri olan Shane, spor bahislerinin New York’ta yasal hâle gelmesinden önce hayatında hiç kumar oynamamış bir beyzbol taraftarıydı. Ancak yasal düzenlemeler, yoğun reklamlar ve mobil uygulamalarla birlikte, sevdiği takım üzerinden bahis oynamaya başladı. Süreç kısa sürede kontrolden çıktı. 2022 Paskalya günü ailesiyle vakit geçirmek yerine, New York Mets–Arizona Diamondbacks maçına yaptığı 25 bin dolarlık bahis nedeniyle, dondurucu soğukta Citi Field tribünlerinde yalnız başına bulunuyordu.
CNN’e konuşan Shane, bahis oynamadığı maçların zamanla anlamsızlaşmaya başladığını, sporu artık keyif için değil “zorunluluk” hâlinde takip ettiğini anlatıyor. Bir ay sonra tedavi sürecine başlayan Shane, bağımlılığın yalnızca maddi kayıplarla sınırlı kalmadığını; aile ilişkileri, sosyal bağlar ve spora duyulan sevginin de bu süreçte zarar gördüğünü söylüyor.
Yasallaşma ve Reklam Baskısı
Dosyada, 2018 yılında ABD Yüksek Mahkemesi’nin eyaletlere spor bahislerini yasallaştırma yetkisi vermesinin ardından sektörün hızla büyüdüğü vurgulanıyor. Bugün ABD’de 39 eyalet ve Washington DC’de spor bahisleri yasal. 2024 yılı itibarıyla Amerikalıların spor bahislerine yatırdığı toplam miktar 150 milyar dolara yaklaştı. New York eyaletinin yıllık brüt kumar geliri ise 2 milyar doları aştı.
CNN World, bu büyümenin yalnızca ekonomik değil, kültürel bir dönüşüm yarattığına dikkat çekiyor. Spor yayınlarının büyük bölümü bahis şirketlerinin sponsorluğunda hazırlanıyor; maç öncesi ve sonrası analizler, oranlar ve tahminler üzerinden şekilleniyor. Taraftarlar için maçlar artık yalnızca sportif rekabet değil, kazanç ya da kayıp ihtimali üzerinden takip edilen birer yatırım aracına dönüşüyor.
Erkeklik, Yalnızlık ve Bağımlılık
Haberde görüşlerine yer verilen uzmanlar, spor bahislerinin özellikle erkekler üzerinde etkili olmasının tesadüf olmadığını belirtiyor. Sporun uzun yıllardır erkek kimliği, rekabet ve başarı anlatılarıyla iç içe geçtiği; bahislerin de bu kültürün içine yerleştirildiği vurgulanıyor. CNN’in aktardığı Pew Research Center verilerine göre Amerikalıların yüzde 43’ü yasal spor bahislerini toplum için zararlı buluyor. Bu oran genç erkekler arasında yüzde 47’ye çıkıyor.
Dosyada konuşan birçok kişi, kumar alışkanlığını gizleyerek yaşadığını, bu durumun arkadaşlık ilişkilerini ve romantik bağları zedelediğini ifade ediyor. Bazıları sporu tamamen hayatından çıkarmak zorunda kaldığını, bazıları ise bahis içermeyen bir spor izleme pratiği geliştirmeye çalıştığını anlatıyor.
Ulusal Sorunlu Kumar Konseyi’ne göre ABD’de yetişkin nüfusun yaklaşık yüzde 8’i sorunlu kumar davranışları gösteriyor. CNN World, uzmanların kumar bağımlılığını “kaçınılması en zor bağımlılıklardan biri” olarak tanımladığını aktarıyor; çünkü para, teknoloji ve spor günlük yaşamın ayrılmaz parçaları hâline gelmiş durumda.
Spora Geri Dönüş Arayışı
Dosyada yer alan tanıklıklardan biri olan Nick Goerg, kumarı bıraktıktan sonra sporu yeniden güvenli bir alan olarak deneyimlemenin yollarını aradığını söylüyor. Goerg, bahis içermeyen bir spor deneyimi yaratmak amacıyla Rate Game adlı bir uygulama geliştirdiğini belirtiyor.
CNN World’ün haberinde, bahis şirketlerinin “sorumlu oyun” araçları geliştirdiğini savunduğu; ancak bağımlılık sürecinden geçen kişilerin reklamlar, bonuslar ve VIP programlarının bu iddialarla çeliştiğini düşündüğü aktarılıyor.
Haberde yer verilen ortak değerlendirme ise şu şekilde özetleniyor: Spor bahislerinin yaygınlaşması, sporu izleme biçimini köklü biçimde dönüştürüyor ve erkekler için spor, giderek daha fazla tetikleyici ve risk alanına dönüşüyor.
