Harvard T.H. Chan Halk Sağlığı Okulu tarafından yürütülen ve JAMA dergisinde yayımlanan kapsamlı bir çalışma, kafein tutkunlarını sevindirecek sonuçlar ortaya koydu. 130 binden fazla kişinin verilerinin incelendiği araştırmaya göre, günlük kafeinli kahve veya çay tüketimi, uzun vadede daha iyi bilişsel sağlık ile ilişkilendiriliyor. En büyük olumlu etki, günde iki ila üç fincan kahve veya bir ila iki fincan çay içenlerde gözlemlendi.
Deman Riski Belirgin Şekilde Azalıyor
Çalışmanın kıdemli yazarı Dr. Daniel Wang, orta yaş döneminde düzenli kahve içenlerin ileride deman geliştirme olasılığının yaklaşık %18, çay içenlerin ise %14 daha düşük olduğunu belirtti. Ancak araştırmada dikkat çeken bir nokta, bu faydanın kafeinsiz (dekofein) seçeneklerde gözlemlenmemesi oldu. Bu durum, koruyucu etkinin doğrudan kafeinle veya kafein ayrıştırılırken kaybolan diğer bileşenlerle ilgili olabileceğini düşündürüyor.
Sadece Kafein Değil, Yüzlerce Bileşen Etkili
Kahve ve çay sadece kafeinden ibaret değil; iltihaplanma, glikoz metabolizması ve damar fonksiyonlarını etkileyen yüzlerce biyoaktif bileşik içeriyor. Uzmanlar, kahvenin vücuttaki inflamasyonu ve oksidatif stresi (hücre hasarına yol açan süreç) azaltarak yaşlanmanın fiziksel belirtileri üzerinde olumlu bir bariyer oluşturduğunu vurguluyor.
Uzmanlardan Uyarı: "Daha Fazlası Daha İyi Değil"
Araştırma güçlü verilere dayansa da uzmanlar temkinli olunması gerektiğini hatırlatıyor. Dr. Sara Mahdavi, "Kimse sadece beyin koruması için kahve içmeye başlamamalı" diyerek; anksiyete, uykusuzluk veya kalp ritim bozukluğu olan kişilerin kafein tüketiminde dikkatli olmaları gerektiğini belirtti. Kahve ve çayın sağlıklı yaşlanma için bir "sihirli değnek" olmadığını vurgulayan uzmanlar, asıl belirleyici olanın şu alışkanlıklar olduğunu hatırlatıyor:
-
Düzenli fiziksel aktivite
-
Kaliteli uyku düzeni
-
Sigaradan uzak durmak
-
Kan basıncı ve diyabet yönetimi
-
Sosyal etkileşim ve bitki bazlı beslenme
